काठमाडौं । विश्वमा रेकर्ड गरिएको सबैभन्दा तातो यस वर्ष अगस्ट महिना थियो। युरोपेली संघको कोपर्निकस जलवायु परिवर्तन सेवा (सी३एस) को पछिल्लो तथ्यांकअनुसार अगसटको विश्वव्यापी औसत तापक्रमले जुलाई २०२३ मा स्थापित रेकर्डबराबर गर्यो। अगस्टको औसत तापक्रम पूर्वऔद्योगिक स्तरभन्दा १.६५ डिग्री सेल्सियस माथि थियो।
यो बढ्दो गर्मीको प्रभाव युरोपमा पनि स्पष्ट रुपमा देखिन्थ्यो। जुनदेखि अगस्ट २०२६ सम्मको अवधि रेकर्डमा सबैभन्दा तातो गर्मी थियो। जुन २०२४ को स्तरबराबर थियो।
युरोपभरि सन् २०२६ को गर्मी रेकर्डमा तेस्रो सबैभन्दा तातो गर्मी थियो। जब कि पश्चिमी युरोपमा यो अहिलेसम्मकै सबैभन्दा तातो गर्मी थियो।
युरोपमा कम वर्षा, खडेरी बढ्यो
अगस्टमा युरोपको धेरैजसो भागमा वर्षा घट्यो। यसले जमिनको आद्र्रता घटायो र धेरै नदीहरुको पानीको स्तर घट्यो। फ्रान्स, बेलायत, हंगेरी, रोमानिया र सर्बियामा गम्भीर खडेरीको अवस्था व्याप्त थियो। राइन, डेन्युब, दक्षिणी बग र निपरजस्ता प्रमुख नदीहरुमा सामान्यभन्दा उल्लेखनीय रुपमा कम पानीको बहाव अनुभव गरियो।
धेरै क्षेत्रमा लामो समयसम्म तातो र सुक्खा मौसम रह्यो। अगस्टको अन्त्यमा केही क्षेत्रहरुमा वर्षा भयो। जसले खडेरीबाट केही राहत प्रदान गर्यो। यद्यपि, केही क्षेत्रमा अत्यधिक वर्षाले बाढी पनि ल्यायो।
समुद्र पनि धेरै तातो
अगस्टमा बाह्य ध्रुवीय महासागरहरुको औसत समुद्री सतह तापक्रम (एसएसटी) पनि रेकर्ड उच्च थियो। यसले मार्च २०२४ मा स्थापित रेकर्ड बराबरी गर्यो। बाह्य ध्रुवीय महासागरको उच्चतम दैनिक एसएसटी २१.११ डिग्री सेल्सियस रेकर्ड गरिएको थियो।
उष्णकटिबन्धीय प्रशान्त महासागरमा समुद्री सतहको तापक्रम पनि धेरै तातो रह्यो। यहाँ एल निनो अवस्था बलियो हुँदै गइरहेको छ। बढ्दो समुद्री तापक्रम विश्वव्यापी तापक्रमसँगै विश्वव्यापी मौसमलाई पनि असर गर्न सक्छ।
आर्कटिकमा समुद्री बरफ पनि घट्यो
अगस्टमा आर्कटिक समुद्री बरफको औसत सीमा रेकर्डमा १२ औँ न्यूनतम थियो। यसको अर्थ आर्कटिकमा समुद्री बरफ क्षेत्र सामान्यभन्दा उल्लेखनीय रुपमा कम थियो। गर्मी र खडेरीले इन्डोनेसियामा वन डढेलोलाई पनि असर गरिरहेको छ। अगस्टमा त्यहाँको मौसम मौसमी वन डढेलो फैलिन अनुकूल थियो।
कोपर्निकस तथ्यांकले देखाउँछ कि विश्वव्यापी तापक्रम वृद्धिको प्रभाव अब धेरै ठाउँमा स्पष्ट रुपमा देखिन थालेको छ। विज्ञहरू भन्छन्, ‘जीवाश्म इन्धनको प्रयोग घटाउनु, स्वच्छ ऊर्जालाई प्रवर्द्धन गर्नु र परिवर्तनशील जलवायुको प्रभावका लागि तयारी गर्नु आवश्यक छ।’ –एजेन्सी
