काठमाडौं । नेपाल लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीले क्रेडिट रेटिङ एजेन्सी इक्रा नेपालबाट एक बलियो ‘इक्रा एनपी डबल ए माइनस’ रेटिङ पाएको छ।
इक्रा नेपालले शेयर जारीकर्ता कम्पनीका लागि यस्तो रेटिङ जारी गर्दै आएको छ। यो उच्चस्तरीय रेटिङको अर्थ कम्पनीलाई आफ्नो वित्तीय दायित्वहरु पूरा गर्ने सन्दर्भमा तुलनात्मक रुपमा ‘धेरै सुरक्षित’ मानिन्छ र यसले ऋणको एकदमै न्यून जोखिम बहन गर्नु परिरहेको छ।
२ खर्बभन्दा माथि जीवन बीमा कोष रहेको यो कम्पनीको बलियो आर्थिक स्थिति स्वाभाविक नै मानिन्छ। नेपाल लाइफले बीमालेखको बिक्रीबाट ठूलो राजस्व कमाउँछ। आर्थिक वर्ष २०८१।८२ का लागि ४८ अर्ब २० करोड रुपैयाँको अस्थायी कुल प्रिमियम आम्दानी गरेको छ।
यसबाहेक कम्पनीको सोल्भेन्सी मार्जिन (अप्रत्याशित दाबीहरुविरुद्ध कम्पनीको वित्तीय सहजता) १४५ प्रतिशत छ। यो अवस्था नियामकीय आवश्यकताअनुसार न्यूनतम १३० प्रतिशतभन्दा माथि छ।
नाफामा उतारचढाव
यद्यपि, कम्पनीको गत आर्थिक वर्ष २०८१।८२ को अपरिष्कृत वासलातलाई नजिकबाट हेर्दा खुद नाफामा उतार देखिएको छ। आर्थिक वर्ष २०८०।८१ मा खुद नाफा २ अर्ब १२ करोड ९० लाख रुपैयाँ पुगेको भए पनि आर्थिक वर्ष २०८१।८२ का लागि अपरिष्कृत वित्तीय विवरणमा नाफा नाटकीय रुपमा जम्मा ६० करोड ३० लाख रुपैयाँ देखिएको छ। ८ अर्ब रुपैयाँभन्दा माथि चुक्तापुँजी भएको यो कम्पनीको शेयरधनीका लागि यो रकमबाट पर्याप्त लाभांशको आशा गर्न सकिँदैन।
इक्रा नेपालले विद्यमान प्रतिफल र नाफाको अस्थिरतालाई नजिकबाट निगरानी गरिरहेको छ। बीमकले स्थिरता कायम राख्न आफ्नो बढ्दो लगानीमा निरन्तर उच्च प्रतिफल प्राप्त गर्ने बाटो खोज्नुपर्ने सुझाव रेटिङ एजेन्सीले दिएको छ।
प्रतिफलका लागि मुद्दति निक्षेपको भर
कम्पनीको कुल लगानीको ७७ प्रतिशत हिस्सा मुद्दति निक्षेपमा थुप्रिएको छ। जसले अझै पनि दोहोरो अंकको ब्याजदर आम्दानी गरिरहेको छ। यो कम्पनीको आम्दानी अहिले राम्रो देखिनुका मुख्य कारण हो।
अहिले कम्पनीका सामु चुनौती देखिएको छ। किनकि दोहोरो अंकको मुद्दति निक्षेपको म्याद पूरा हुन लागेको छ। निक्षेपबाट खुला हुने पैसा नेपाल लाइफले अहिलेको अवस्थामा ३ देखि ४ प्रतिशतको ब्याजदरमा पुनः लगानी गर्नुपर्ने बाध्यता हुन्छ।
गत आर्थिक वर्षमा कम्पनीको समग्र कोषको आकार २० प्रतिशतले बढेको हुनाले अब ठूलो रकमले थोरै प्रतिफल आर्जन गर्नेछ। यो परिवर्तनले कम्पनीको औसत लगानी प्रतिफल १०.१ प्रतिशतबाट घटेर ९.४ प्रतिशत पुगेको छ।
कम्पनीले आफ्नो पैसाको सानो अंश (६ प्रतिशत मात्र) शेयर बजारजस्ता अन्य सम्भावित उच्च प्रतिफलजन्य विकल्पहरुमा लगानी गरेको छ।
ब्याज आम्दानी र शेयर बजार दुवै खुम्चिँदा शेयरधनीका लागि लाभांशको आकार अपेक्षाकृतभन्दा थोरै हुने देखिएको छ। अघिल्लो आवमा कम्पनीले १० प्रतिशत बोनस शेयर वितरण गरेको थियो। यसको प्रतिस्पर्धी बीमित बोनसदरको आकर्षण कायम राख्न नेपाल लाइफका लागि स्वस्थ वित्तीय प्रतिफलको निरन्तरता आवश्यक हुन्छ।
अगाडि हेर्दै इक्रा नेपालले जीवन बीमकबीच तीव्र प्रतिस्पर्धाले बजार अझै जटिल हुँदै गएको टिप्पणी गरेको छ। कम्पनीले अस्थिर ब्याजदरहरुबाट आफूलाई जोगाउन आफ्नो लगानी विविधीकरण गर्न पनि अवरोधको सामना गरिरहेको स्थिति छ। आगामी वर्ष नेपाल लाइफको वित्तीय अवस्था मूल्यांकन र निगरानीका लागि यी पक्षको विकासक्रम महत्वपूर्ण हुने इक्रा नेपालको भनाइ छ।
