काठमाडौं । अस्ट्रेलिया सरकारले एउटा ठूलो निर्णय लिएको छ र आगामी दिनमा १६ वर्ष मुनिका बालबालिकाका लागि सामाजिक सञ्जालमा प्रतिबन्ध लगाउने भएको छ।
अस्ट्रेलियाका प्रधानमन्त्री एन्थोनी अल्बानिजले बिहीबार आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा सरकारले १६ वर्ष मुनिका बालबालिकालाई सामाजिक सञ्जालमा प्रतिबन्ध लगाउने कानुन बनाउने बताएका हुन्। उनले सामाजिक सञ्जालले बालबालिकालाई हानि पुर्याइरहेको र अब यसलाई रोक्ने समय आएको बताए। साथै, उनको सरकारका मन्त्रीले यो प्रतिबन्धमा कुन प्लेटफर्महरु समावेश गर्ने बताए।
कानुन बनाउन यसै वर्ष संसदमा अध्याय पेस गरिने र यो उमेर हद ऐन पारित भएको १२ महिनापछि लागू हुनेछ। यद्यपि, अभिभावकीय नियन्त्रण दिने व्यक्तिलाई कुनै छुट दिइने छैन।
प्रधानमन्त्री अल्बानिजले भने, ‘यो कानुनपछि सोसल मिडिया प्लेटफर्मले १६ वर्ष मुनिका बालबालिकाले प्रयोग गर्न नपाउने जिम्मेवारी लिनुपर्नेछ।’
अस्ट्रेलियाकी सञ्चारमन्त्री मिसेल रोल्यान्डले यो कानुन लागू भएपछि मेटाको इन्स्टाग्राम र फेसबुकसँगै बाइटडान्सको टिकटक र एलन मस्कको एक्स प्लेटफर्म पनि समावेश भएको बताइन्। यसका साथै युट्युब पनि यसमा संलग्न हुने उनको भनाइ छ। तर, अहिलेसम्म चारै कम्पनीबाट यस विषयमा कुनै प्रतिक्रिया आएको छैन।
विश्वका धेरै देशमा बालबालिकालाई सामाजिक सञ्जालको नकारात्मक प्रभावबाट जोगाउन धेरै कानुन र नियमहरु छन्। तर, अस्ट्रेलियाको यो निर्णय सबैभन्दा कठोर देखिन्छ।
गत वर्ष फ्रान्सले १५ वर्ष मुनिका बच्चाहरुलाई सोसल मिडिया प्लेटफर्महरुमा प्रतिबन्ध लगाउने प्रस्ताव गरेको थियो। तर, प्रयोगकर्ताले आफ्ना आमाबाबु वा अभिभावकीय नियन्त्रणको साथ यो प्रतिबन्धबाट बच्न सक्छन्।
अमेरिकाले लामो समयदेखि १३ वर्ष मुनिका बालबालिकाको डाटा पहुँच गर्नका लागि प्रविधि कम्पनीहरुलाई अभिभावकको सहमति लिनुपर्ने भएकोले धेरै सोसल मिडिया प्लेटफर्महरुले यस उमेरभन्दा कम उमेरका बालबालिकाको पहुँचमा प्रतिबन्ध लगाएका छन्।
विश्वभरका बालबालिकाले सामाजिक सञ्जाल प्लेटफर्मको अत्यधिक प्रयोग वा लतका कारण धेरै नकारात्मक पक्षहरुको सामना गरिरहेका छन्। जसका कारण विश्वभर बारम्बार प्रतिबन्ध लगाउने चर्चा हुने गरेको छ।
मानसिक स्वास्थ्यमा असरः सामाजिक सञ्जालमा वास्तविकताभन्दा टाढाको स्तर देखेपछि बालबालिका कमजोर महसुस गर्छन्। जसका कारण उनीहरुले धेरै किसिमका समस्याको सामना गर्नुपर्ने हुनसक्छ।
साइबर बुलिङको खतराः सामाजिक सञ्जाल बालबालिकाका लागि साइबर बुलिङको प्रमुख कारण बन्न सक्छ। यसमा बालबालिकाहरु प्रायः आफैँ वा अरुलाई दुर्व्यवहारको सिकार हुन्छन्। बालबालिका अनलाइन समूहहरुमा सामेल हुन आफ्नो स्वभाव र रुप आदि परिवर्तन गर्छन्।
फिटनेसमा नकारात्मक असरः सामाजिक सञ्जालमा धेरै समय बिताउने कारणले बालबालिका पार्क वा शारीरिक गतिविधि गर्न सक्दैनन्। यसले मोटोपना र सम्बन्धित स्वास्थ्य समस्याहरुको जोखिम बढाउन सक्छ।
