काठमाडौं । घर किन्नु लगभग हरेक व्यक्तिको सपना हो। आफ्नो सपना सजिलै पूरा गर्न सक्ने मान्छे कमै हुन्छन्।
विगत दुई दशकमा हाउजिङ मार्केटलाई अलिकति पनि पछ्याउने जोकोहीले धेरै देश, अझ विशेषगरी अमेरिकामा घर किन्न धेरै गाह्रो भएको कुरा थाहा पाउनेछन्। तर, नयाँ प्रतिवेदनले ठूला सहरमा घर किन्ने सपना देख्नेहरुको योजनालाई ध्वस्त पारेको छ। प्रतिवेदनमा विश्वका केही प्रमुख सहरलाई ‘असम्भव रुपमा महँगा’ भनेर वर्णन गरिएको छ।
प्रतिवेदनले औसत आयलाई घरको औसत मूल्यसँग तुलना गर्छ। महामारीका कारण बाहिरी क्षेत्रमा घरको माग बढेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ। यसका साथै सहरी फैलावटलाई सीमित गर्ने उद्देश्यले जग्गा प्रयोग नीति र बजारमा लगानीकर्ताको भीडले घर–जग्गाको भाउ आकाशिएको छ।
वार्षिक डेमोग्राफिक इन्टरनेसनल हाउसिङ अफोर्डेबिलिटी रिपोर्टका अनुसार पश्चिमी तट र हवाईमा रहेका अमेरिकी सहर शीर्ष १० सबैभन्दा महँगा ठाउँमध्ये ५ वटा ओगटेका छन्। घर किन्नका लागि सबैभन्दा महँगा अमेरिकी सहर क्यालिफोर्नियामा छन्। जहाँ सान जोस, लस एन्जलस, सान फ्रान्सिस्को र सान डिएगो सबै शीर्ष १० महँगा सहरमा समावेश छन्।
हवाईको राजधानी होनोलुलु पनि आठ देशमा सर्वेक्षण गरिएका ९४ प्रमुख बजारमध्ये छैटौँ स्थानमा परेको छ। ‘असम्भव रुपमा किफायती’ सूचीमा प्रभुत्व जमाउने अमेरिकाबाहेक अस्ट्रेलिया एकमात्र देश हो। दक्षिण अस्ट्रेलियाको भिक्टोरिया र एडिलेडको सिड्नी र मेलबर्नमा घर किन्न लगभग असम्भव रहेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ।
तर, विश्वको सबैभन्दा महँगा घर हङकङमा छन्। हङकङ एउटा कम्प्याक्ट एसियाली वित्तीय केन्द्र हो, जुन यसको साना अपार्टमेन्ट र गगनचुम्बी भाडाका लागि परिचित छ। यो प्रतिवेदनमा समावेश गरिएको एकमात्र चिनियाँ बजार हो। हङकङ लगातार सबैभन्दा महँगा घर भएका सहरको सूचीमा शीर्ष स्थानमा पर्दै आएको छ।
हङकङका सबै सहरमा गरिएको सर्वेक्षणमा सबैभन्दा कम घर स्वामित्व दर मात्र ५१ प्रतिशत रहेको पाइएको छ। जब कि एसियाली प्रतिद्वन्द्वी सिंगापुरमा सार्वजनिक आवासको लागि सरकारको दशकौं लामो प्रतिबद्धताका कारण घरको स्वामित्व ८९ प्रतिशतभन्दा माथि छ।
महँगा घर भएका सहरको सूचीमा अमेरिकाको सान डिएगो नवौँ र क्यानडाको टोरन्टो दसौँ स्थानमा छन्। –एजेन्सी
