काठमाडौं । दक्षिण भारतको कर्नाटकस्थित चिक्कामगालुरु जिल्लामा कोरोना भाइरस(कोभिड १९) को नयाँ प्रकार जेएन वान का संक्रमितहरू फेला परेपछि दक्षिण एशियाली मुलुकमा फेरी कोरोना संक्रमणको चिन्ता शुरू भएको छ।
कोरोना भाइरसको नयाँ प्रकार कति को खतरनाक छ ? यसलाई गम्भीर चिन्ताको विषय मान्नुपर्छ? जेएन वान भारतमा मात्र नभई दक्षिण एशियाका अन्य मुलुकमा समेत द्रूत रूपमा फैलिने क्रममा रहेको अवस्थामा यी प्रश्नहरूमा कसैले सोच्न सक्छ।
विश्व स्वास्थ्य संगठनले हालै भनेको छ, “… जेएन वान धेरै देशमा पुष्टी भएको छ, र यसको संक्रमण विश्वव्यापीरूपमा द्रूतगतीमा बढ्दै गएको छ …”। यूरोपेली मुलुक फ्रान्स, बेलायत, क्यानेडा, अमेरिका, एशियाली मुलुक सिंगापुर, भारत र अफ्रिकी मुलुक स्वीडेनमा यो भाइरसको संक्रमण द्रूतगतीमा फैलिएको छ।
त्यसो भए, के हामी कोरोनाको नयाँ जेएन वान सब-भ्यारियन्टको बारेमा चिन्तित हुनुपर्छ? डब्ल्यूएचओले जेएन १ संस्करणको स्वास्थ्य प्रभावबारे काम गर्न थप अध्ययन आवश्यक रहेको बताएको छ।
जेएन वानको कारण संक्रमण अहिलेसम्म सामान्य अवस्था रहेको तथ्यांकहरू प्राप्त भएका छन्।अहिले सम्म, यो संस्करण गम्भीर छ भनेर सुझाव दिने कुनै तथ्यांक उपलब्ध भएको छैन। यसले थप निमोनिया, थप मृत्यु निम्त्याउने छ भनेर पुष्टी गर्ने आधार फेला परेको छैन। डब्लुएचओकी मारिया भान केरखोभले सबै स्वीकृत कोभिड-१९ खोपहरूले गम्भीर रोग र मृत्युबाट सुरक्षा प्रदान गरिरहने बताइन्। यसमा जेएनवान लगायत सबै परिसंचरण संस्करणहरू समावेश छन्,” उनले एक भिडियो सन्देशमा भनेकी छिन् ।
३. यस प्रकारको फैलावटले राष्ट्रिय जनस्वास्थ्य प्रणालीहरूमा अन्य ओमिक्रोन सबलाइनेजको तुलनामा जोखिम बढाउने सम्भावना नरहेको डब्लुएचओले दाबी गरेको छ।
यद्यपि, त्यहाँ चिन्ता गर्नुपर्ने केही कारकहरू छन् । यी समावेश छन्:
१. जेएन वानको उच्च प्रसार विश्व स्थास्थ्य संगठनले भनेको छ, “यो भेरिएण्ट सबै क्षेत्रहरूमा लगातार सार्स कोभ २ अनुक्रम तथ्यांकसँग मिल्दोजुल्दो गरी बढ्दै गएको छ र केही देशहरूमा सबैभन्दा धेरै देखा परेको छ,”।
२. जेएनवान ले उच्च प्रतिरक्षा चोरी सम्पत्ति प्रदर्शन गर्न सक्छ। डब्ल्यूएचओले जेएनवान को प्रतिरक्षा भाग्ने क्षमता परीक्षण गरिएको जनसंख्याको प्रतिरक्षा पृष्ठभूमिमा निर्भर गर्दछ।
३. विश्व स्वास्थ्य संगठनले जाडो मौसममा पुग्ने देशलाई पूरै सार्स कोभ २ (कोभिड १९ संक्रमण निम्त्याउने भाइरस) र सहसंसरण गर्ने रोगजनक (इन्फ्लुएन्जा, फ्लू, राइनोभाइरस इत्यादि) ले श्वासप्रश्वाससम्बन्धी रोग निम्त्याउन सक्छ भन्ने कुरामा सचेत हुनुपर्छ भनेको छ।
कोभिड १९ कुन अवस्थामा गम्भीर चिन्ताको विषय बन्छ?
कोभिड १९ को अवस्था कहिले गम्भीर हुन्छ भनेर निर्धारण गर्न पाँचवटा कारकहरू छन्। जनस्वास्थ्यविशेषज्ञहरूले यसअघि कोभिड-१९ को डरलाग्दो अवस्थालाई संकेत गर्न सक्ने केही कारकहरू सूचीबद्ध गरेका थिए।
तिनीहरूका अनुसार, कोभिड संक्रमणको गम्भीरता आंकलन गर्नका लागि तल दिइएका पक्षहरूमा विचार गर्नुपर्छ:
१. कुनै क्षेत्रमा धमाधम कुनै नयाँ खाले संक्रमण फैलिएका छन्।
२. संक्रमणको गम्भीरतामा वृद्धि भएको छ।
३. कोभिड १९ को लक्षणहरूमा परिवर्तन आएको छ
४. अस्पतालमा भर्ना हुने क्रम बढेको छ
५. मृत्युदरमा वृद्धि भएको छ।
