काठमाडौं । वाइन उद्योगले अहिले ठूलो चुनौतीको सामना गरिरहेको छ। खपत र उत्पादन दुवै घट्दै गएको छ। अमेरिकी भन्सार शुल्क र वातावरणीय समस्याहरुले वाइन उद्योगका लागि थप चुनौतीहरु खडा गर्न सक्छन्। वाइन उद्योगलाई पनि ‘पुस्तागत’ परिवर्तनको डर छ। यसको अर्थ अहिलेको पुस्ताले कम वाइन पिइरहेका छन्।
जलवायु परिवर्तनः वाइन क्षेत्रहरुमा जलवायु परिवर्तनको प्रभाव।
उपभोक्ता प्राथमिकतामा परिवर्तनः वाइन क्षेत्रमा उपभोक्ता प्राथमिकतामा परिवर्तनले चुनौतीहरु खडा गरिरहेको छ।
भूराजनीतिक अनिश्चितताः भूराजनीतिक अनिश्चितताले वाइन क्षेत्रलाई पनि असर गरिरहेको छ।
विगत ४ वर्षदेखि विश्वव्यापी वाइनयार्ड क्षेत्र घट्दै गएको छ। सन् २०२४ मा यो क्षेत्रफल ०.६ प्रतिशतले घटेर ७१ लाख हेक्टर हुने अनुमान गरिएको छ। जसले गिरावटको सुस्त दरलाई संकेत गर्दछ।
सन् २०२४ मा विश्वव्यापी वाइन उत्पादन २२ करोड ६० लाख हेक्टोलिटर हुने अनुमान गरिएको छ। जुन ६० वर्षभन्दा बढी समययताकै सबैभन्दा कम हो। जुन सन् २०२३ भन्दा ५ प्रतिशत कम हो। यो मुख्यतया उत्तरी र दक्षिणी गोलार्ध दुवैमा जलवायु परिवर्तनका कारण हुने अप्रत्याशित र चरम मौसमी घटनाहरुका कारणले हो।
सन् २०२४ मा विश्वव्यापी वाइन खपत २१ करोड ४० लाख हेक्टोलिटर हुने अनुमान गरिएको छ। जुन सन् २०२३ को तुलनामा ३.३ प्रतिशतले कमी हो। यदि पुष्टि भयो भने यो सन् १९६१ पछिको सबैभन्दा कम विश्वव्यापी खपत स्तर हुनेछ। जीवनशैलीको प्राथमिकतामा परिवर्तन, सामाजिक बानीमा परिवर्तन र उपभोक्ता व्यवहारमा पुस्तागत परिवर्तन।
विश्वव्यापी खपतः १९५ देशमा वाइन व्यापक रुपमा खपत गरिन्छ।
विकासको सम्भावनाः ठूलो जनसंख्या भएका केही देशहरुमा अझै पनि उल्लेखनीय वृद्धि सम्भावना छ।
अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारमा कमी
निर्यात परिमाण ९ करोड ९८ लाख हेक्टोलिटरमा स्थिर रह्यो। निर्यात मूल्यमा थोरै गिरावट आयो। ०.३ प्रतिशतले घटेर ३६ अर्ब युरो पुग्यो। तर, औसत निर्यात मूल्य ऐतिहासिक रुपमा ३.६० युरो प्रतिलटरमा उच्च रह्यो। मुद्रास्फीति र कम आपूर्तिले गर्दा मूल्यहरु महामारीअघिका वर्षहरुको तुलनामा उच्च रहन पुगेको छ।
