काठमाडौं । विश्वकपमा ठूलो उथलपुथल देखिएको छ। सानो युरोपेली देश नर्वेले प्रि–क्वार्टरफाइनलमा पाँचपटकको च्याम्पियन ब्राजिललाई हराएर हलचल मच्चाएको छ। नर्वेली टोली पहिलोपटक विश्वकप क्वार्टरफाइनलमा पुगेको छ।
केवल ५६ लाख जनसंख्या भएको नर्वेलाई विश्वको सबैभन्दा धनी देशमध्ये एउटा मानिन्छ। यो मानव विकास सूचकांकमा शीर्ष देशहरुमा पर्छ। नर्वेले आफ्नो आम्दानी कहाँबाट कमाउँछ ? यो जिज्ञासाको विषय हुन सक्छ।
नर्वे स्क्यान्डिनेभियाली देशहरुमध्ये एउटा हो। जसमा स्वीडेन र डेनमार्क समावेश छन्।
नर्वेको कुल क्षेत्रफल ३ लाख ८५ हजार २०७ वर्गकिलोमिटर छ। मुख्य भूमि क्षेत्रफल ३ लाख २३ हजार ८०२ वर्गकिलोमिटर छ। जब कि टापुहरुले ६१ हजार ४२५ वर्गकिलोमिटर ओगटेका छन्।
नर्वेको अर्थतन्त्रलाई धेरै समृद्ध र मिश्रित कल्याणकारी अर्थतन्त्र मानिन्छ। यसको जीडीपी लगभग ५०० अर्ब डलरको छ। यसको प्रतिव्यक्ति जीडीपी १ लाख ५ हजार ८७७ डलर छ। जुन नेपाली रुपैयाँमा लगभग १ करोड ६० डलर ९ हजार हुन्छ।
नर्वेले आफ्नो आम्दानी कहाँबाट कमाउँछ ?
नर्वेको आम्दानीको सबैभन्दा ठूलो स्रोत उत्तरी सागरबाट निस्कने तेल र ग्यास हो। नर्वे युरोपको सबैभन्दा ठूलो तेल र प्राकृतिक ग्यास उत्पादक र निर्यातकर्ता हो। देशको कुल निर्यातको ४० प्रतिशतभन्दा बढी पेट्रोलियम क्षेत्रले ओगटेको छ। नर्वेको अधिकांश निर्यात संयुक्त अधिराज्य, जर्मनी र नेदरल्यान्ड्समा हुन्छ। नर्वे विश्वमा प्राकृतिक ग्यासको तेस्रो ठूलो निर्यातकर्ता हो। यो देशले दैनिक लगभग २० लाख ब्यारेल उत्पादन गर्छ। नर्वे विश्वमा कच्चा तेलको १२ औँ ठूलो उत्पादक हो।
यद्यपि, तेल र ग्यासमा अत्यधिक निर्भरताले नर्वेको अर्थतन्त्रमा संरचनात्मक जोखिम निम्त्याउँछ। जीवाश्म इन्धनको प्रयोग घटाउन विश्वव्यापी अभियान चलिरहेको छ। यसले तेल र ग्यासमा निर्भर देशहरुको अर्थतन्त्रलाई पनि जोखिममा पारेको छ। यही कारणले गर्दा तिनीहरु आफ्नो अर्थतन्त्रलाई विविधीकरण गर्न काम गरिरहेका छन्। नर्वेले भविष्य सुरक्षित गर्न नवप्रवर्तन, उत्पादकता र हरित उद्योगहरुलाई पनि प्रवर्द्धन गरिरहेको छ। –एजेन्सी
