काठमाडौं । गत जुन २४ मा भेनेजुएलामा गएको भूकम्पले १० अर्ब डलरभन्दा बढी आर्थिक क्षति पुग्ने अनुमान गरिएको छ।
भेरिस्कको विपत्ति र जोखिम समाधान समूहले यस्तो अनुमान गरेको हो। समूहले भेनेजुएलाको समष्टिगत आर्थिक अवस्था, उच्च मुद्रास्फीति, कम बीमा प्रवेश र प्रतिबन्धसँग सम्बन्धित बजार अवरोधहरुले बीमा उद्योगको नोक्सानीको हिस्सा अनुमान गर्न गाह्रो बनाएको जनाएको छ।
विश्वव्यापी बीमा उद्योगका लागि रणनीतिक डाटा विश्लेषण र प्रविधि साझेदार भेरिस्कका अनुसार यो अनिश्चिततामा भूकम्प बीमा अपटेक दरहरु, चलिरहेको मुद्रास्फीति दबाब र द्रुत गतिमा परिवर्तनशील आर्थिक वातावरणमा बीमा गरिएको सम्पत्तिको सही मूल्यांकन गर्ने चुनौतीहरुका बारेमा अनुमानहरु समावेश छन्। ‘मोडेल गरिएको बीमा गरिएको क्षति अनुमानमा आगलागी, पहिरो, स्प्रिंकलर चुहावट, क्षति समायोजन खर्च, बीमा नगरिएको सम्पत्ति वा पूर्वाधारमा क्षति, अतिरिक्त–ठेक्का दायित्वहरु, खतरनाक फोहोर सफाइ, तोडफोड, वा नागरिक हुलदंगाबाट हुने क्षति समावेश छैन, चाहे घटनाले प्रत्यक्ष वा अप्रत्यक्ष रुपमा गरेको होस्’, भेरिस्कले व्याख्या गरेको छ, ‘अनुमानमा सिभिल इन्जिनियरिङ (रेलवे) जोखिम, समुद्री कार्गो र समुद्री हल जोखिम, उड्डयन जोखिम, ट्रान्जिट गोदाम जोखिम, व्यक्तिगत दुर्घटना जोखिम र क्षतिको अन्य गैरमोडेल स्रोतहरुसँग सम्बन्धित क्षतिहरु पनि समावेश छैनन्।’
यो असामान्य भूकम्प भेनेजुएलाको राजधानी कराकसबाट लगभग १०० माइल पश्चिममा याराकुई राज्यको युमारे–मोरोन नजिकै गएको थियो। ७.२ म्याग्निच्युडको भूकम्पको ३९ सेकेन्डपछि ७.५ म्याग्निच्युडको ठूलो झट्का आयो। जसले गर्दा यो सन् १९०० पछि भेनेजुएलामा आएको सबैभन्दा शक्तिशाली भूकम्प बन्यो।
कराकस महानगरीय क्षेत्र र तटीय राज्य ला गुएरामा सबैभन्दा बढी क्षति भयो। लगभग १ हजार ४०० भवन ध्वस्त भए। अरागुआ, काराबोबो र याराकुई राज्यहरुमा पनि उल्लेखनीय क्षति भएको छ।
अमेरिकी भूगर्भीय सर्वेक्षणको तीव्रताको अनुमानअनुसार प्युर्टो काबेलो, क्याटिया ला मार, मैक्वेटिया, सान फेलिप, लस टेकेस, पेटारे, भ्यालेन्सिया र बरुताजस्ता क्षेत्रमा शक्तिशाली भूकम्प महसुस गरिएको थियो। भेनेजुएला राष्ट्रियसभाका अध्यक्ष जर्ज रोड्रिगेजका अनुसार कम्तीमा २ हजार २९५ जनाको मृत्यु भएको छ। ४३ हजारभन्दा बढी मानिस अझै पनि बेपत्ता छन् र १५ हजार ८६६ घरबारविहीन भएका छन्।
यसैबीच भेनेजुएलाका लागि संयुक्त राष्ट्रसंघका आवासीय संयोजक जियानलुका रामपोला डेल टिन्डारोले संस्थाले बढ्दो मृत्युको संख्याका लागि तयारी गर्न १० हजार शव झोला खरिद गरिरहेको बताए। ‘जुन स्थानीय अधिकारीहरुसँग सहमति भएको आपतकालीन उपाय हो’, उनले भने।
भेरिस्कले भेनेजुएलाको बीमा र पुनर्बीमा क्षेत्र धेरै विश्वव्यापी बजारहरुभन्दा धेरै सानो र बढी केन्द्रित रहेको जनाएको छ। ‘बीमा उद्योगले कठिन समष्टिगत आर्थिक अवस्थाहरुमा काम गर्न जारी राखेको छ’, भेरिस्कले भनेको छ, ‘यसमा उच्च मुद्रास्फीति, मुद्रा अवमूल्यन, नियामक जटिलता र सीमित बजार क्षमता समावेश छ।’
यी परिस्थितिहरुले विपदपछि बीमा गरिएको क्षतिको अनुमान गर्दा थप अनिश्चितता सिर्जना गर्ने भेरिस्कले जनाएको छ। ‘भूकम्प बीमा पहुँच, कभरेज स्तर र बीमा गरिएको सम्पत्ति मूल्यमा परिवर्तनले भूकम्पसँग सम्बन्धित आर्थिक क्षतिको अन्तिम बीमा गरिएको भागलाई उल्लेखनीय रुपमा असर गर्न सक्छ’, भेरिस्कले भनेको छ। –एजेन्सी
