काठमाडौं । नेपाल बीमा प्राधिकरणको अनुसन्धान महाशाखाले नेपालको बीमा उद्योगमा बीमांकीय विश्लेषकहरूको भूमिका, प्रभावकारिता र भविष्यको जाँच गर्ने ऐतिहासिक अध्ययन जारी गरेको छ । यो प्रतिवेदन नेपालको बीमा बजारमा बीमाङ्की सम्बन्धि पहिलो अनुसन्धान प्रतिवेदन हो।
प्राधिकरणले नेपाली बीमा उद्योगमा बीमांकीय विश्लेषकहरूको विकासशील भूमिका: नियामक ढाँचाको प्रभावकारिताको मूल्याङ्कन शीर्षकको विस्तृत प्रतिवेदन प्रकाशित गरेको छ। प्राधिकरणको अनुसन्धान महाशाखाद्वारा सोमबार सार्वजनिक यो अध्ययनले नेपालको बीमा क्षेत्रमा बीमांकीय पेशेवरहरूलाई कसरी रोजगारी, तालिम र कायम राखिएको छ भन्ने बारेमा अहिलेसम्मकै सबैभन्दा संरचित परिक्षणको प्रतिनिधित्व गरेको छ।
प्रतिवेदनमा टिप्पणी गर्दै प्राधिकरण अध्यक्ष चन्द्रकला पाैडेलले भनेकी छिन्, “एक सुदृढ, सुशासित र लचिलो बीमा क्षेत्रले वित्तीय स्थिरतालाई सुदृढ पार्न र जनताको विश्वास बढाउन महत्वपूर्ण भूमिका खेल्छ, जसका लागि बीमाङ्कीको भूमिका महत्वपूर्ण छ।”
प्राधिकरणको निर्देशक पुजन ढुंगेल अधिकारीको नेतृत्वमा अनुसन्धान महाशाखा अन्तर्गत जोखिम व्यवस्थापन विभागले यो प्रतिवेदन तयार पारेको हो। अनुसन्धान टोलीमा उपनिर्देशक निर्मला मल्ल, सहायक निर्देशकहरू सुधा काफ्ले र करुणा थापा, र बीमांकीय विश्लेषकहरू मुनाल भट्टराई र सम्भावी पोखरेल समावेश थिए। बीमांकीय समाज नेपालका अध्यक्ष प्रेच्छ्या माथेमाले स्वतन्त्र सल्लाहकारका रूपमा सहयोग गरेकी थिइन् ।
अध्ययनलाई पूर्ण रूपमा प्राधिकरणले वित्त पोषित गरेको थियो। प्रतिवेदनमा कुनै तेस्रो पक्ष व्यावसायीक वा अन्तर्राष्ट्रिय विकास कोष खुलासा गरिएको छैन। यसको प्राथमिक तथ्याङ्क जनवरी २०२६ मा नेपालभरका ४० बीमांकीय विश्लेषकहरू र जीवन, निर्जीवन, लघुबीमा, र पुनर्बीमा कम्पनीहरूका ३७ पर्यवेक्षकहरूसँग गरिएको अनलाइन सर्वेक्षणहरू मार्फत सङ्कलन गरिएको थियो।
यो प्रतिवेदनका लागि प्राधिकरणले अनलाइन माध्यमबाट जनवरी २०२६ मा बीमाङ्कीहरूसँग प्रश्नावलीमार्फत् अनुसन्धान गरेको थियो।
प्रतिवेदनको उल्लेखित उद्देश्य प्राधिकरणद्वारा जारी गरिएको बीमकहरूको लागि बीमांकीय नियुक्तिसँग सम्बन्धित दिशानिर्देश, २०२४ कत्तिको प्रभावकारी रूपमा कार्यान्वयन भएको छ भनेर मूल्याङ्कन गर्नु र व्यावसायिक विकास, कार्यस्थल सन्तुष्टि र अवधारणमा अन्तरहरू पहिचान गर्नु हो। प्राधिरकरणले यो सर्वेक्षण वार्षिक रूपमा गर्ने आफ्नो उद्देश्य पनि घोषणा गरेको छ।
नेपालमा जोखिम आधारित पूँजी, स्वजोखिम र सॉल्भेन्सी मूल्याङ्कन (ORSA), र बीमा सम्झौताहरूमा एनएफअारएस सेभेन्टिन अपनाउन कार्य भइरहेका समय पारेर प्रतिवेदन तयार पारिएको छ। यी प्राविधिक पक्षहरूमा नयाँ संस्थागत अभ्यास शुरू भएकाले बीमा कम्पनीहरूमा बीमाङ्कीय विशेषज्ञताको मागलाई उल्लेखनीय रूपमा विस्तार गरेको छ।
