काठमाडौं । फ्रान्सको पेरिसस्थित लुभ्र संग्रहालय विश्वको सबैभन्दा लोकप्रिय संग्रहालयहरुमध्ये एउटा हो। यो हालै चोरीपछि चर्चामा आएको थियो। अक्टोबर १९ मा लुभ्र संग्रहालयमा दिउँसो डकैती भएको थियो। बहुमूल्य रत्नहरुको चोरीले अब नयाँ मोड लिएको छ। जसले संग्रहालयको सुरक्षामा प्रश्न उठाएको छ।
वास्तवमा एउटा अनुसन्धानले लुभ्र संग्रहालयमा धेरै साइबर सुरक्षा र मर्मतसम्भार समस्याहरु फेला पारेको छ। फ्रान्सेली प्रकाशन लिबरेसनको रिपोर्टअनुसार यी दशकौं लामो समस्याहरु बारम्बार रिपोर्ट गरिएको थियो तर कहिल्यै पूर्ण रुपमा सम्बोधन गरिएको थिएन।
लेखापरीक्षणमा एउटा प्रमुख त्रुटि
रिपोर्टअनुसार पहिलो चेतावनी डिसेम्बर सन् २०१४ मा उठाइएको थियो। जब फ्रान्सेली राष्ट्रिय एजेन्सी एन्सीले संग्रहालयको आईटी प्रणालीहरुको लेखापरीक्षण गर्यो। यस लेखापरीक्षणमा संग्रहालयको सुरक्षा नेटवर्क समावेश थियो। जुन अलार्म, भिडियो निगरानी र पहुँच नियन्त्रणसँग जोडिएको छ।
फ्रान्सेली सरकारी एजेन्सीले २६ पृष्ठको प्रतिवेदन प्रस्तुत गर्यो। जसले संग्रहालयको कमजोर पासवर्ड र पुरानो प्रणालीहरुले विशेषज्ञहरुलाई नेटवर्कमा पहुँच प्राप्त गर्न अनुमति दिएको पत्ता लगायो। यसले पत्ता लगायो कि केवल ‘ीइग्ख्च्भ्े’ टाइप गर्दा भिडियो निगरानी सर्भरमा पहुँच प्रदान गरियो।
‘त्ज्ब्ीभ्क्’ टाइप गर्दा थेल्स समूहले विकास गरेको अर्को सफ्टवेयर अनलक भयो। एजेन्सीले चेतावनी जारी गर्यो कि सुरक्षा नेटवर्कमा धेरै त्रुटिहरु छन्। जसले ह्याकरहरुलाई सजिलै आन्तरिक प्रणालीहरु पहुँच गर्न र ब्याज पहुँच वा भिडियो फिडहरु परिवर्तन गर्न अनुमति दिन सक्छ।
एजेन्सीले संग्रहालयलाई पासवर्डहरु बलियो बनाउन र यसको प्रणालीहरु अपग्रेड गर्न सल्लाह दियो। यद्यपि, लुभ्र संग्रहालयले कति परिवर्तनहरु लागू गरेको छ भनेर सार्वजनिक रुपमा कहिल्यै खुलासा गरेन। सन् २०१७ मा गरिएको अर्को लेखापरीक्षणले यस्तै समस्याहरु देखायो।
केवल ८ मिनेटमा १४.३० अर्ब रुपैयाँबराबरका गहना चोरी
अक्टोबर १९ मा भएको चोरी केवल ८ मिनेटमा भएको थियो। चार चोरहरुले ८ करोड ८० लाख युरो (लगभग १४ अर्ब ३० करोड रुपैयाँ) बराबरका गहनाहरु चोरेको आरोप छ। चोरहरुले सम्पूर्ण घटनालाई फिल्मीशैलीमा कार्यान्वयन गरे। बास्केट लिफ्ट प्रयोग गरेर, तिनीहरु संग्रहालयको भित्तामा चढे, झ्याल फुटाए र गहना लिएर भाग्नु अघि डिस्प्ले केस फुटाए। अनुसन्धान जारी छ र धेरै व्यक्तिहरुलाई पक्राउ गरिएको छ।
